Una sa Balita

Kabesado

By
0 112

Dahil kasisimula lang ng pasukan ng karamihan ng unibersidad at kolehiyo sa bansa sanhi ng calendar shift simula nitong nagdaang linggo, magandang simulan ang talakayan hinggil sa naglipanang mga bitaminang pampatalas daw ng memorya pero ‘no approved therapeutic claims’.

Malinaw ang target audience ng mga patalastas ng mga kompan­ya ng food supplement na ito. Kilala nila ang consumer, iyong mga estudyanteng kaila­ngang magmemorya ng kanilang mga leksyon at iyong humihina na ang memorya sanhi ng edad at stress sa trabaho.

Madalas naming mapag-usapan ng mga kaibigan na kasabay ng paglabo ng mata at pagkaubos ng buhok sa tuktok, ang papahina nang papahina ring memorya namin bilang mga guro. Tumatanda na kasi.

Madalas, at palagay ko hindi lang ako ang nakararanas nito, may isang termino akong big­la na lang mawawag­lit sa isip. Isang salita na dati namang naaalala at nasasabi nang mabilis. Hindi ako mapapakali hangga’t hindi nasasabi ang gustong sabihin. Nasa dulo ng dila, ika nga.

Sa mga pagkakataong naghahanap ng salita na dati ay kay da­ling maalala lalo’t may kinalaman sa subject na itinuturo ko sa unibersidad, kagyat akong hihingi ng tulong sa aking smartphone. Hahanapin sa internet ang salita. Kapag nakita sa internet ang hinahanap, saka pa lamang ako parang mabubunutan ng tinik.

Ang teknolohiya na ang extension ng ating kakayahang magsaulo ng mga bagay-bagay at pangyayari. Iyong laki ng memory capacity—32 gigabytes halimbawa ng smartphone ko—ng mga gadget ay napupuno ng mga video, larawan at kanta. At mayroong tao na hindi lamang iisa ang gadget!

Napupuno rin ang memorya ng laptop, pati na ang aking social media account. Nagiging depository na ito dahil marami na akong nakakalimutan, maraming alaalang dapat itago pero hindi na maitago sa memor­ya ng isip ko, lalo pa’t hirap na hirap akong magkabesado.

Bagamat kailangan, bilang guro, hindi ko hinihikayat ang pagmememorya o pagsasaulo sa mga mag-aaral ko. Mas nakatuon ang paraan ko ng pagtuturo para maging kritikal at magsuri ang mga estudyante sa aking klase.

Gaya halimbawa ngayon, thesis writing para sa mga 4th year college student ang ituturo ko. Hindi masyadong importante ang magaling magmemorya bagamat kailangan pa rin kahit papaano. Pero lubhang importante na magaling dapat magsuri ng datos at babasahin ang mag-aaral ko.

Noong nasa elementarya pa lang ako, lagi akong hinihikayat magmemorya. Pero noon pa lamang, alam kong mahina na ako sa pagsasaulo. Ni hindi ako makapagkabesado ng isang maikling tula!

Napag-uusapan na rin lang, literal na magkasingkahulugan ang magkebasado at magsaulo. Minsan, binaba­ybay natin ang kabesado bilang kabisado. Ang salitang-ugat na kabesa o cabeza ay ulo sa wikang Español.

Mula sa salitang ito kaya may posisyong kabesa de barangay dati, literal na salin ay ‘ulo ng barangay’, na kinikilala ngayon bilang mga punong barangay.
***
Para sa inyong mungkahi at puna, maaari kayong magpadala ng mensahe sa akin sa jwedelosreyes@yahoo.com o sundan ninyo ang aking Facebook account dito: https://www.facebook.com/joselito.d.delosreyes