“Pinosasan man kami, sisipa pa rin kami!”
Ito ang tiniyak kahapon ni Sen. Alan Peter Cayetano, chairman ng
Senate Blue Ribbon committee na pangunahing nag-iimbestiga sa NBN-ZTE
deal, sa kabila ng pagtiklop ng Korte Suprema sa kapangyarihan ng
Senado.
Naniniwala si Cayetano na hindi lang ang imbestigasyon sa kanseladong
$329 milyong NBN-ZTE deal ang pinilay ng desisyon ng Supreme Court
(SC) na pumapabor kay Commission on Higher Education (CHED) Chairman
Romulo Neri na isangkalan ang ‘executive privilege’
sa pagtatanong ng mga senador upang kalkalin ang katotohanan.
Hindi pa nakuntento, binarahan din ng kataas-taasang hukuman ang
‘contempt powers’ ng Senado nang sabihin nitong kailangan
munang ipalathala ng naturang kapulungan ang pinaiiral na regulasyon
sa ginagawang legislative inquiries bago ito maging legal. Kabilang
dito ang pagsasailalim sa ‘contempt’ ng mga imbitadong
resource persons oras na tumanggi silang sumagot sa mga tanong o
maglatag ng mga hinihinging impormasyon at magpaaresto sa mga nang-iisnab
sa kanilang imbitasyon.
“Parang ang ginawa sa amin ng SC ‘puwede kang mag-drive
pero invalid ang lisensya mo,” paglalarawan pa ng senador
sa ibinabang desisyon ng Mataas na Hukuman.
Madidiskaril pero tuloy
Ngunit sa kabila nito, siniguro ni Cayetano na hindi isusuko ng
Senado ang paghahanap ng katotohanan sa kabila ng malaking balakid
na iniharang sa kanila ng SC.
Gayunpaman, inamin ng solon na madidiskaril ng SC ruling ang momentum
ng NBN-ZTE probe dahil bibilang ng araw mula sa araw ng publikasyon
bago muling maipatupad mga regulasyon ng Senado sa legislative inquiry.
Maging ang paghahain nila ng ‘motion for reconsideration’
na agad umano nilang ihahain ay masasabing magpapatulog din ng ilang
panahon sa NBN-ZTE probe.
Pabor sa paghahain ng ‘motion for reconsideration’ ang
co-chairman ng joint committee hearing na si Sen. Mar Roxas, chairman
ng Senate committee on trade and commerce, bagama’t duda ito
na mababaligtad pa o mababago pa ang desisyon dahil sa malaking
agwat ng botong 9-6 (pabor sa executive privilege invocation) at
10-5 (para sa pag-ipit sa contempt powers ng Senado).
Ngunit mabago man o hindi ang SC ruling, nakatitiyak si Roxas na
lalong magliliyab ang bakbakan sa pagitan ng Malacañang at
Senado dahil hindi sila kailanman tutupi sa ganitong uri ng mga
panggigipit.
Sa panig ni Sen. Rodolfo Biazon, klaripikasyon umano sa desisyon
ng Korte Suprema ang dapat na hingin ng Senado.
“It is important that clarifications be made that this Supreme
Court ruling will not provide a shield for wrongdoings by government
officials,” pagdidiin ni Biazon.
Ayon sa senador, kailangang liwanagin ng SC kung sino lamang ang
maaaring gumamit ng executive privilege at kung may gumamit man
nito, bukod kay Neri, ay anong proseso ang dapat sundin.
Kamara naalarma rin
Samantala, hindi lamang ang Senado ang naalarma kundi pati na ang
Kamara sa ginawang pagtiklop ng hudikatura sa congressional powers
dahil ito’y paglabag diumano sa ‘separation and equality
of powers’ ng tatlong sangay ng pamahalaan (lehislatibo o
Kongreso, hudikatura o korte at ehekutibo o Malacañang, gabinete
at LGUs).
Nagbabala pa si administration Cong. Antonio Cuenco na maaaring
lumikha ng constitutional crisis kung hindi maliliwanagan ang tunay
na implikasyon ng SC ruling sa usaping ito.
Nangangamba rin ang kongresistang kapanalig ng Malacañang
na isang “dangerous precedent” ang desisyong ito ng
kataas-taasang hukuman na nagtatapyas sa kapangyarihan ng Kongreso.
GMA, untouchable na
Ayon naman kay Bayan Muna party-list Rep. Teddy Casiño na
malinaw ang implikasyon ng desisyon ng Korte Suprema dahil ginawa
umano nitong “virtually untouchable and unaccountable to Congress
and the people” si Pangulong Gloria Macapagal-Arroyo na siyang
tunay na pinoprotektahan ng ‘executive privilege’ na
isinasangkalan ni Neri.
Ngunit may ibang pananaw si Pampanga Auxilliary Bishop Pablo David
dahil kung magiging mapamaraan ang mga senador ay hindi magiging
balakid ang SC ruling sa imbestigasyon.
Sa halip, dapat umano itong magsilbing hamon sa kahusayan ng mga
mambabatas na mapalutang ang katotohanan sa pamamagitan ng tamang
estratehiya at uri ng mga tanong.
Compromise deal ng palasyo
Nag-alok naman ng ‘compromise deal’ ang Malacañang
sa mga senador upang humupa ang tensyong nilikha ng SC ruling na
pumapabor sa kanila.
Ayon kay Executive Sec. Eduardo Ermita, payag silang makipag-usap
sa mga senador para bumuo ng mga bagong ‘ground rules’
na paiiralin sa mga congressional hearings at inquiries kung saan
ang karaniwang ipinatatawag ay mga miyembro ng executive branch.
(With Eralyn Prado/Juliet de Loza/Rose Miranda)
|
